Aardappel

De aardappel is een plant die ondergronds een energievoorraad bouwt in de vorm van zetmeel. De zetmeel word opgeslagen in voor mensen te eten knollen, deze worden net als de plant zelf ook aardappel genoemd. De aardappel is wereldwijd een van de belangrijkste voedselgewassen naast rijst, tarwe en mais. De aardappel komt van origine uit Zuid-Amerika, maar is juist in Europa is het sinds de 16de eeuw een basisvoedingsmiddel. In veel landen waaronder Nederland en België word de aardappel gezien als maaltijddrager.

De aardappel behoort net als de tomaat, de paprika en de tabak tot de nachtschadefamilie, de groene delen van de plant zijn giftig dit komt door de alkaloïden die er in zitten. Deze hebben de functie van een afweermechanisme. De aardappel bevat ook diverse vitamines en mineralen die niet voorkomen in pasta en rijst.

Aardappelen rassen

Het kooktype en de kwaliteit bepaalt waarvoor de aardappel wel of niet voor geschikt is. Op een rijtje hieronder wordt weergegeven welke verschillende soorten aardappelrassen verkrijgbaar zijn.

Vastkokende aardappelen: Ditta, Nicola, Inova, Ballerina en Opperdoezer-ronde
Kruimige aardappelen: Frieslander, Melody, Victoria en Milva
Zeer kruimige aardappelen: Irene, Doré en Eigenheimer
Vrij vastkokende aardappelen: Mozart, Platina, Agria en Bildstar

Vastkokende aardappelen zijn geschikt om te bakken, koken en te wokken voor bijvoorbeeld salade. Als je van een vaste structuur houdt zijn kruimige aardappelen geschikt voor puree, soep, soufflé en stamppot. Aardappelen poffen is ook mogelijk. De meeste geteelde aardappelen in Nederland worden verwerkt tot frietjes of aardappelzetmeel. Er zijn ook allerlei bewerkte aardappelproducten te koop zoals aardappelkroketjes, aardappelschijfjes en aardappelpartjes. In deze producten zit vaak meer zout. Op het etiket kan je zien hoeveel vezels vet en zout in het product zit. Doordat sommige aardappel producten gebakken of gefrituurd worden bevatten ze dus meer vet en dat betekent meer calorieën.

Productie aardappelen

De aardappelen die te koop zijn in de winkel komen meestal uit Nederland. Tegenwoordig kunnen de aardappelen ook uit Zuid-Europa en Noord-Afrika komen. Op de verpakking kan je zien waar ze vandaan komen. Door aardappelen met elkaar te kruisen maak je nieuwe aardappelrassen. Deze zijn minder gevoelig voor ziekte en hebben vaak een betere smaak en zien er mooier uit. Ze zijn ook geschikter voor verwerking van bijvoorbeeld frietjes. Speciaal geteelde en gecontroleerde aardappelen worden gebruikt als een pootaardappel. Tussen maart en mei worden ze in kleigrond geplaatst en na 2 tot 3 weken groeien ze uit tot planten.
Na 3 tot 5 maanden kan er geoogst worden. Na de oogst worden de aardappelen gesorteerd op kwaliteit en opgeslagen in grote koelcellen. De juiste temperatuur zorgt ervoor dat de aardappelen niet verrimpelen en geen uitlopers krijgen.

Aardappelen bewaren

Op aardappelen staat niet echt een houdbaarheidsdatum. Gemiddeld zijn ze in huis 2 tot 3 weken houdbaar. Wanneer je ze na een tijd bewaart neemt de kwaliteit van de aardappelen wel af. Je kan de houdbaarheid van de aardappel verlengen op verschillende manieren en hiervoor is een lijst weergegeven van dingen die daarvoor zorgen.

  • Aardappelen kan je beter op een donkere plaats neerleggen zodat ze langer houdbaar zijn.
  • Je kan ze beter op een koele plek neerleggen, maar een te hoge temperatuur zorgt voor uitlopers dus daarom op een temperatuur tussen de 8 en 10 graden.
  • Je moet ze ook op een droge plek leggen want als je ze op een vochtige plek legt krijgen de aardappelen rimpels en uitlopers.
  • De kwaliteit kan je controleren door naar ze te kijken en te ruiken. De aardappelen zijn goed als ze een stevige en mooie, heldere gele of roodachtige huid hebben.
  • Wanneer je gekookte aardappelen wilt bewaren kunnen ze in de koelkast voor 2 dagen liggen en in de diepvries 3 maanden.